# İade Oranı Yüksek Kategorilerde Fiyatlandırma: Gidiş-Dönüş Kargo Matematiği

İade başına gidiş-dönüş kargo ve paketleme maliyeti kârınızı ne kadar eritiyor? Reel katkı kârını hesaplayın.

## Kısa yanıt

İadeye göre beklenen birim katkı kârı, (1 − iade olasılığı) × başarılı satış kârı − iade olasılığı × iade kaynaklı ek zarar formülüyle tahmin edilebilir. 300 TL satış fiyatında başarılı sipariş kârı 45 TL, iade lojistik zararı 90 TL ve iade oranı %10 ise beklenen katkı 31,50 TL olur. Bu bir örnek maliyet modeli; her iadenin maliyeti veya XPrice entegrasyonunun otomatik veri kapsamı aynı değildir.

- Kategori: Marj Yönetimi
- Yayın tarihi: 2026-10-16
- Son güncelleme: 2026-10-20
- Canonical: https://xprice.ai/kaynaklar/iade-orani-kargo-maliyeti-fiyatlandirma

## İade oranı satış kârını nasıl siler?

Bir satışta 45 TL katkı kârı yazarken tek iadede 90 TL kargo, yeniden paketleme ve operasyon zararı oluştuğunu varsayalım. Böyle bir iade, **iki başarılı satışın katkı kârına eşit ek kayıp** yaratabilir. Ancak “bir iade her zaman iki siparişi siler” genellemesi yanlıştır; rakam, kargo sözleşmesi, ürünün tekrar satılabilirliği ve komisyon iadesine göre değişir.

## İade dahil beklenen birim katkı nasıl bulunur?

**Beklenen katkı = (1 − R) × K − R × C**. R: iade olasılığı; K: tamamlanan sipariş başına birim katkı kârı; C: iade gerçekleştiğinde varsayılan ek operasyon ve lojistik kaybı. K ve C'nin hangi kesintileri kapsadığı açık yazılmalıdır; aynı kargo bedeli iki kez düşülmemelidir.

## 300 TL'lik ürün için örnek iade maliyeti tablosu

| İadesiz katkı oranı | İadesiz kâr | %5 iade | %10 iade | %20 iade |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| %10 | 30 TL | 24 TL | 18 TL | 6 TL |
| %15 | 45 TL | 38,25 TL | 31,50 TL | 18 TL |
| %20 | 60 TL | 52,50 TL | 45 TL | 30 TL |

Varsayım: iade başına C = 90 TL sabit ek kayıp. Rakamlar temsili; vergi, fiyat bazlı komisyon ve ürünün iade sonrası durumu modele ayrıca eklenebilir. Sonuçlar pozitifse “zarar” değil, azalmış katkı kârı söz konusudur.

## Hangi verileri toplayın?

- SKU bazında gerçekleşen satış ve iade adedi
- Gidiş-dönüş kargo, tekrar paketleme ve kullanılamayan ürün bedeli
- Platformun komisyon ve kupon iade kuralları
- Kategori ve dönem bazında değişen iade ihtimali

İade maliyeti ile katkı kârı hesabını, ürünün gerçekleşen iade ve lojistik verileriyle birlikte değerlendirin. [Başabaş satış hacmi hesabıyla](https://xprice.ai/kaynaklar/marj-optimizasyonu) birlikte okuyun.